MicroSaaS Workbook

Na dit workbook heb je één niche gekozen, drie pijnpunten met bewijs, een waardepropositie in één zin, een MVP-lijst die in vier weken te bouwen is, een prijs met onderbouwing, een launchplan van veertien dagen en vijf getallen die je wekelijks bijhoudt. Je vult het in met pen of in een doc — invullen duurt ongeveer drie uur, het onderzoek erachter twee tot drie weken.

1. Nicheonderzoek

Een niche is geen markt ("MKB"), maar een groep die je kunt opbellen. Test: kun je binnen tien minuten een lijst van 25 concrete bedrijven of mensen maken? Zo nee, is de niche te breed.

Invulblok 1.1 — Nichedefinitie

| Veld | Jouw antwoord | |---|---| | Wie (beroep/rol) | | | Bedrijfsgrootte | | | Sector | | | Waar vind ik er 25? | | | Hoeveel zijn er in NL? | | | Wat betalen ze nu voor dit probleem? | |

Voorbeeld — slecht

"Freelancers die hun administratie willen automatiseren."

Te breed: 1,2 miljoen zzp'ers in Nederland, allemaal met een ander probleem. Je kunt geen enkele advertentie of e-mail schrijven die ze allemaal raakt.

Voorbeeld — goed

"Zzp-fysiotherapeuten in Nederland (naar schatting 4.000–6.000 zonder eigen praktijkmanagement-software) die declaraties naar zorgverzekeraars nu handmatig via Vecozo indienen."

Te vinden via het KNGF-register en Google Maps. Aanname die je moet checken: dat het aantal klopt en dat een substantieel deel écht handmatig werkt — verifieer met tien telefoontjes voordat je iets bouwt.

Checklist niche

Ik heb 25 namen op een lijst
Ik weet waar ze samenkomen (vakvereniging, LinkedIn-groep, forum, beurs)
Ze hebben een budget dat niet uit hun privérekening komt
Ik kan één zin schrijven die zij herkennen en anderen niet

2. Pijnpunten

Je zoekt geen ideeën maar klachten. Een pijnpunt is pas bruikbaar als je het kunt uitdrukken in tijd of geld.

Werkwijze — 10 gesprekken van 20 minuten

Bel of spreek 10 mensen uit je lijst van 25. Zeg dat je onderzoek doet, niet dat je iets verkoopt.
Vraag: "Loop me eens door je afgelopen maandag heen." Laat ze vertellen.
Vraag door op elke zucht: "Hoe lang duurt dat?", "Hoe vaak per week?", "Wat gebeurt er als het misgaat?"
Vraag: "Wat heb je al geprobeerd om dit op te lossen?" Iemand die niets probeerde, heeft geen pijn.
Noteer letterlijke citaten. Die gebruik je later als website-tekst.

Invulblok 2.1 — Pijnpuntenmatrix

| Pijnpunt (hun woorden) | Frequentie | Tijd per keer | Kosten per jaar | Al iets voor betaald? | |---|---|---|---|---| | | | | | | | | | | | | | | | | | |

Kosten per jaar reken je uit als: frequentie × tijd × uurtarief. Bij 2 uur per week en €75 per uur zit je op ongeveer €7.200 per jaar — dan is €50 per maand (€600) een makkelijk gesprek.

Voorbeeld — slecht

"Ondernemers vinden hun administratie onoverzichtelijk."

Geen frequentie, geen bedrag, geen bewijs dat iemand ervoor betaalt. Dit is een gevoel, geen probleem.

Voorbeeld — goed

"Elke maandagochtend zet ik de urenbriefjes van vier uitzendkrachten met de hand over in Excel en dan in het portaal van de klant. Kost me anderhalf uur en één keer per kwartaal gaat er een uur in de fout." — bedrijfsleider, 12 medewerkers, gesproken op 14 maart.

Frequentie: 52×/jaar. Tijd: 1,5 uur. Bij €60/uur intern: €4.680/jaar plus foutkosten.

Drempel: minstens 6 van de 10 gesprekken moeten hetzelfde pijnpunt noemen zonder dat jij het aandroeg. Haal je dat niet, ga terug naar stap 1.

3. Concurrenten

"Er is geen concurrentie" betekent bijna altijd: er is geen markt, of je hebt niet gezocht. Excel en een stagiair zijn ook concurrenten.

Invulblok 3.1 — Concurrentieoverzicht (min. 5 rijen, waarvan 1 = "hoe doen ze het nu zonder software")

| Naam | Prijs/maand | Voor wie | Sterk | Zwak | Waarom stapt iemand over? | |---|---|---|---|---|---| | Excel + mail | €0 | iedereen | gratis, bekend | fouten, geen historie | | | | | | | | |

Waar je zoekt

Google in het Nederlands én Engels, inclusief "alternatief voor X"
G2 en Capterra, filter op categorie, lees de 2- en 3-sterrenreviews (daar staan de gaten)
De vakvereniging: welke leverancier adverteert in hun blad of is "partner"?
Vraag in je 10 gesprekken: "Wat gebruik je nu?" — dat antwoord is je échte concurrent

Voorbeeld — goed

"Er zijn twee Nederlandse pakketten (€89 en €125/maand) die dit kunnen, maar alleen als onderdeel van een compleet praktijksysteem met migratie van patiëntdossiers. Uit de reviews en drie gesprekken blijkt dat mensen dat traject niet aandurven. Mijn hoek: alleen het declaratiedeel, geen migratie, live binnen een dag, €39/maand."

Aanname hier: dat "geen migratie" de echte blokkade is en niet de prijs. Test dat expliciet in de volgende vijf gesprekken.

4. Waardepropositie

Eén zin, in hun woorden, met een meetbare uitkomst.

Format

Ik help [specifieke groep] om [meetbaar resultaat] zonder [de vervelende bijkomstigheid].

Voorbeeld — slecht

"Het slimste platform voor moderne ondernemers om hun workflow te optimaliseren."

Vier woorden zonder inhoud ("slimste", "modern", "platform", "optimaliseren"). Niemand herkent zichzelf hierin.

Voorbeeld — goed

"Ik help zzp-fysiotherapeuten hun weekdeclaraties in 10 minuten in te dienen in plaats van 2 uur, zonder over te stappen op een compleet praktijksysteem."

Toets je zin

Een buitenstaander kan na één keer lezen navertellen wat het doet
Er staat een getal in
Een concurrent zou deze zin niet letterlijk kunnen overnemen
Je hebt hem aan 3 mensen uit de doelgroep voorgelegd en ze knikten

5. MVP-prioritering (MoSCoW)

Regel: alles bij elkaar in "Must have" past in vier weken bouwen door één persoon. Past het niet, dan schuift het naar Should.

Invulblok 5.1

| Categorie | Betekenis | Jouw items | |---|---|---| | Must have | Zonder dit is het product waardeloos | | | Should have | Belangrijk, maar week 5–8 kan ook | | | Could have | Leuk, alleen als er tijd over is | | | Won't have (nu) | Bewust niet, schrijf op waarom | |

Voorbeeld — slecht (Must have)

Inloggen met Google, tweefactor, teams en rechten, dashboard met grafieken, exports naar PDF/Excel/CSV, mobiele app, API, Slack-koppeling, facturatie, meertalig.

Dat is negen maanden werk, en niets ervan is de reden dat iemand betaalt.

Voorbeeld — goed (Must have, ± 4 weken)

1. E-mail + wachtwoord inloggen

2. CSV van het urenportaal uploaden

3. Automatisch omzetten naar het declaratieformaat

4. Controlescherm met de fouten die eruit komen

5. Export naar het portaal

6. Handmatige facturatie via iDEAL-tikkie in maand 1 (betalingen automatiseren = Should)

Won't have (nu), met reden

Mobiele app — het werk gebeurt op maandagochtend achter een laptop; in 10 gesprekken noemde niemand mobiel.

Vuistregel: schrap alles waarvan het antwoord op "wat gebeurt er als dit er niet is?" is: "dan doet de klant het even zelf". Dat is Should, geen Must.

6. Pricing

Prijs op de waarde die je vervangt, niet op je uren. En begin hoger dan je durft: verhogen bij bestaande klanten is pijnlijk, verlagen kan altijd.

Invulblok 6.1 — Prijsonderbouwing

| Vraag | Antwoord | |---|---| | Wat kost het probleem per jaar? | € | | Wat vraagt de goedkoopste concurrent? | € /maand | | Wat vraagt de duurste? | € /maand | | Mijn prijs | € /maand | | Waarom is dat te verdedigen in één zin? | |

Vuistregel: vraag 5–15% van de jaarlijkse besparing per jaar. Bespaar je €4.680, dan is €25–€60 per maand goed te verdedigen.

Voorbeeld — slecht

"€9 per maand, want ik ben nog nieuw en wil geen klanten afschrikken."

Bij €9 heb je 300 klanten nodig voor €2.700 per maand. Dat is een marketingprobleem dat je niet gaat oplossen. Bovendien trekt €9 klanten aan die om elke euro mailen.

Voorbeeld — goed

Start €39/maand, Pro €79/maand (meer dan 50 declaraties per week + rapportage). Onderbouwing: bespaart 6 uur per maand à €75 = €450 waarde tegen €39 kosten. Bij 40 klanten op de mix zit ik rond €2.000 MRR.

Geen gratis plan. Wel 14 dagen proberen zonder creditcard, want deze doelgroep haakt af bij een betaalmuur vóór ze iets gezien hebben. Aanname — te meten aan het percentage dat de trial start.

Checklist

Maximaal 3 pakketten
De middelste is degene die je wilt verkopen
Jaarlijks betalen = 2 maanden korting (helpt je cashflow)
Je noemt de prijs op je website (verbergen kost je B2B-klanten van deze omvang alleen maar tijd)

7. Launch — 14 dagen

Niet één grote lancering, maar veertien dagen contact. Je eerste tien klanten komen uit je eigen lijst, niet van Product Hunt.

Dag 1–3 — Fundament

Eén pagina: de zin uit hoofdstuk 4, drie schermafbeeldingen, prijs, twee citaten uit je gesprekken, één knop
Betaallink werkend (Mollie of Stripe)
Eén stuk bewijs: een korte video van 90 seconden waarin je het echte probleem oplost

Dag 4–8 — Directe benadering

Mail alle 25 namen van je lijst persoonlijk. Niet in bcc. Verwijs naar jullie gesprek.
Bel de 10 mensen die je interviewde. Zij hebben je het product gedicteerd — geef ze de eerste plek en 50% korting voor het eerste jaar in ruil voor feedback en een citaat.
Post in de twee plekken waar de doelgroep zit (vakgroep, LinkedIn-groep). Geen aankondiging, maar de bevinding: "Ik sprak 10 fysiotherapeuten over declareren. Dit viel me op." Product onderaan.

Dag 9–14 — Herhalen en aanscherpen

Tweede mail naar wie niet reageerde, met één nieuwe informatie (bijvoorbeeld het eerste klantresultaat)
Vraag elke nee: "Wat had er moeten staan?" en pas je pagina aan
Schrijf één artikel dat het probleem uitlegt zonder je product te noemen

Realistische verwachting bij een lijst van 25 warme contacten: 8–12 reacties, 3–6 trials, 1–3 betalende klanten in twee weken. Aanname op basis van gangbare B2B-conversie bij warme benadering; jouw cijfers wijken af — meet ze.

Voorbeeld — slecht

"Lanceren op Product Hunt en Twitter, dan wachten op tractie."

Voor een Nederlandse nichetoepassing levert dat bezoekers op die nooit klant worden.

8. Metrics

Vijf getallen, elke maandag om 9:00, in één sheet. Meer getallen betekent minder actie.

Invulblok 8.1 — Weekbord

| Getal | Deze week | Vorige week | Doel | |---|---|---|---| | MRR (maandelijks terugkerende omzet) | € | € | € | | Betalende klanten | | | | | Trials gestart | | | | | Trial → betaald (%) | | | | | Opzeggingen deze maand | | | |

Wat de getallen je vertellen

Trials laag, conversie hoog → je product deugt, je bereik niet. Meer gesprekken, meer bereik.
Trials hoog, conversie laag → je belofte klopt niet met het product, of het onboarden lukt niet. Bel vijf mensen die niet converteerden.
Opzeggingen boven 5% per maand → je lost een probleem op dat niet elke maand terugkomt. Kijk of je prijsmodel (per gebruik, per jaar) beter past.

IJkpunten om aan af te meten

Maand 3: 5 betalende klanten, ongeacht MRR. Bewijs dat vreemden betalen.
Maand 6: €1.000 MRR. Bewijs dat het herhaalbaar is.
Maand 12: €2.500–€5.000 MRR bij één persoon en 10–15 uur per week. Dat is een werkende MicroSaaS.

Deze ijkpunten zijn richtgetallen voor een solo-bouwer met een bestaand netwerk in de niche. Begin je koud, tel er drie tot zes maanden bij op.

Wat je níét meet in het eerste jaar: paginaweergaven, volgers, e-maillijstgrootte, "engagement". Ze bewegen wel, maar ze bewijzen niets.

Eindcontrole

Ga pas bouwen als je alle zeven vinkjes hebt:

25 namen op een lijst
10 gesprekken gevoerd, 6× hetzelfde pijnpunt
Het pijnpunt uitgedrukt in euro's per jaar
5 concurrenten in kaart, inclusief "hoe doen ze het nu"
Eén zin waar 3 mensen uit de doelgroep op knikten
Must-have-lijst van maximaal 6 items, 4 weken werk
Prijs met onderbouwing, geen gratis plan

Ontbreekt er één, dan is dat je werk voor deze week. Niet het bouwen.

Van theorie naar jouw kans. De scanner doet dit werk voor jouw specifieke idee: score op zes dimensies, alternatieven, risico's en de experimenten die je als eerste moet doen. Start de gratis MicroSaaS-scan